Een opengeslagen werkboek met Design your experiment, de riskantste aanname en de hypothese If this then that, met groene notes en stiften ernaast
Werkmodel: Experiment Design

Welk klein experiment bewijst dat je idee werkt?

Een idee is een aanname tot je het test. Met een klein experiment en een scherpe hypothese leer je in dagen wat werkt, in plaats van in maanden.

Bekijk het model
Experiment Design, gratis werkmodel van Futures Academy. Handgetekend If This Then That met vier regels: if I start to, then there will be, because, else
BeschrijvingExperiment DesignOok bekend als: If This Then That, If This Then That Else, Tiny Experiment

Een model om een klein experiment te ontwerpen rond één scherpe hypothese: If ik begin met…, then verwacht ik…, because…, else… Zo test je je riskantste aanname in de echte wereld, en leer je welke verandering welk effect heeft.

PerspectiefwisselDoor de ogen van een onderzoeker

Het daagt je aanname uit dat je al weet wat werkt, en maakt van een mening een test.

1Wanneer te gebruiken

Wanneer gebruik je
Experiment Design

Je wilt weten of een idee echt werktNiet nog een rapport, maar bewijs uit de praktijk.
Eén aanname je hele plan draagtKlopt die niet, dan valt alles om. Test hem dus eerst.
Je klein wilt beginnenEen tiny experiment kost dagen, geen maanden, en bijna geen budget.
Het verschil met een plan

Een plan gaat ervan uit dat je aannames kloppen. Een experiment test ze. En de Else maakt het af: die laat zien wat er op het spel staat als je niets doet.

2Het model

If This Then That

Een hypothese in vier regels, elk met een eigen rol: de interventie, het verwachte effect, de onderliggende aanname en de urgentie als je niets doet.

Handgetekend If This Then That met vier regels: if I start to, then there will be, because, else
If This Then That in vier delen. Tik op een regel of scroll door de uitleg.
InterventieEffectAannameUrgentie
Download het model als afbeelding
Interventie · wat ga je anders doen
If I start to…De interventie

Wat ga je anders doen? Meestal is het een nieuwe activiteit. Dit is het experiment zelf.

Effect · wat verwacht je
Then…De verwachte uitkomst

Welk resultaat verwacht je van die interventie? Maak het zo concreet dat je het kunt zien of meten.

Aanname · waarom zou het werken
Because…De onderliggende aanname

Waarom zou de interventie tot die uitkomst leiden? Dit is wat je eigenlijk test. Kies je riskantste aanname.

Urgentie · wat als je niets doet
Else…Wat er gebeurt als je niet ingrijpt

Wat blijft er zo als je niets verandert? De Else maakt de urgentie zichtbaar, en daarmee de reden om te experimenteren.

3Toepassen

Hoe pas je het toe?

Tijd15 minuten
MensenAlleen of met je team
NodigHet werkblad en een pen
  1. 1Kies je ambitie. Wat wil je bereiken, en wat kun je anders doen om daar te komen?
  2. 2If I start to… Schrijf de interventie: wat ga je anders doen? Meestal een nieuwe activiteit.
  3. 3Then… Schrijf de verwachte uitkomst: welk resultaat verwacht je?
  4. 4Because… Schrijf de onderliggende aanname: waarom leidt je interventie tot dat resultaat?
  5. 5Else… Schrijf wat er gebeurt als je niet ingrijpt: wat blijft er zo als je niets verandert?
  6. 6Bepaal je maatstaf. Wanneer is je hypothese bevestigd, en wanneer niet? Leg het vooraf vast.
  7. 7Ontwerp het experiment. Wie, wat, waar, wanneer en vooral hoe. Kies een vorm uit de toolbox.
  8. 8Herhaal en leg vast. Doe elk experiment een paar keer en zet de uitkomst op je experimentbord.
Download het gratis werkblad
Een in potlood ingevulde hypothese: if I start to use more AI at customer center, then there will be more people we can help, because the right question will land at the right person, else each case is passed on more than two times
If I start to use more AI at our customer center, then there will be more people we can help, because the right question lands with the right person. Else each case is passed on more than two times.
4Facilitator notes

Tips uit de praktijk

  • Weet wat je doet: ontdekken of valideren. Ontdekken is vrij zoeken naar inzichten. Valideren is een claim bevestigen of verwerpen.
  • Zoek een maatstaf die je snel kunt meten. Bij een snel experiment zegt een klik of een reactie meer dan een jaarcijfer.
  • Leg alle resultaten vast op een experimentbord of in een database. Zo bouw je kennis op.
  • Begin bij je riskantste aanname. Daar zit de meeste onzekerheid, en dus het meeste te leren.
  • Een mislukt experiment bestaat niet. Ook een verworpen hypothese is een inzicht.
  • Rangschik je experimenten op impact, vertrouwen en inspanning. Zo kies je wat je eerst doet.
5Voorbeelden

Voorbeelden uit recente sessies

Dit zijn echte hypotheses die deelnemers in recente sessies schreven, in hun eigen woorden. Blader door de voorbeelden.

Een flipover met Design your intervention experiment: if I, then, because, else, en een uitgewerkt voorbeeld over meer afspraken vastleggen
If

I limit meetings to 25 minutes.

Then

we will make decisions faster.

Because

limited time forces us to focus.

Else

we will continue wasting valuable time in meetings.

If

I ask three questions before sharing my opinion.

Then

my team will contribute more original ideas.

Because

my opinions may unintentionally limit their thinking.

Else

we will keep depending on my ideas and decisions.

If

I let a team member lead our weekly meeting.

Then

they will take more ownership.

Because

responsibility encourages initiative.

Else

I will remain the bottleneck for decisions.

Create space to think
If

I start exercising in nature three times a week,

Then

I will create more mental space for new ideas.

Because

physical activity in nature gives me time to process information and reflect.

Else

my head will remain filled with data and facts, leaving little room for new ideas.

Move from reactive to strategic work
If

I become more conscious of how much time I spend reacting to emails,

Then

I will spend more time on strategy, improvements and challenging the way we work.

Because

this is where I can create more value in my role.

Else

we will keep doing things the way we always have, even when we know they are no longer effective.

Break out of silos
If

I reach out to at least two new people every week,

Then

I will gain more outside perspectives, build stronger connections and improve collaboration.

Because

we often work towards similar goals and can help each other by sharing knowledge and insights.

Else

we will remain stuck in our silos and achieve less than we could together.

Give clearer direction
If

I start expressing my opinion more explicitly,

Then

teams will have clearer guidance and be able to move forward faster.

Because

clear direction reduces unnecessary discussion and uncertainty.

Else

important decisions will continue to take too long.

Communicate strategic expectations
If

I clearly communicate my strategic expectations to colleagues,

Then

there will be fewer misunderstandings about the direction we are heading.

Because

people will better understand our shared objectives and what is expected of them.

Else

everyone will continue working in their own silo, without a shared sense of direction.

Engage the management team in AI
If

I organize an inspiring AI session with all management team members every two weeks,

Then

there will be greater understanding of and commitment to the change.

Because

it takes people out of their daily routines and actively involves them in shaping the change.

Else

the transformation will move ahead without them, increasing the risk of resistance and disengagement.

Het verhaal op één regel

Een goede hypothese is klein en concreet: één interventie, één verwachte uitkomst, één aanname. En de Else laat zien waarom het ertoe doet.

Smart Moves

Elke week één pionier zoals Klarna

Wat deed die organisatie echt, en waarom? In tien minuten. Met drie reflectievragen en een canvas om de move op je eigen vraagstuk toe te passen.

  • 1nieuwe pionier per week
  • 30 minlive webinar, om de week
  • €10per maand, elke maand opzegbaar
Smart Moves: wat zou Klarna doen?Smart Moves: wat zou IKEA doen?Smart Moves: wat zou Maersk doen?